KAN JE EEN OMGEVINGSVERGUNNING AANVRAGEN OP ANDERMANS GROND?

Uit artikel 1:3, derde lid, Algemene wet bestuursrecht volgt dat alleen een belanghebbende een vergunningaanvraag kan indienen. Je zou verwachten dat iemand die niet zelf eigenaar van de grond is en al evenmin civielrechtelijk toestemming heeft gekregen van de eigenaar niet als belanghebbende kan worden aangemerkt. Toch ligt het wat genuanceerder.

In een uitspraak van 17 juli 2013 (ECLI:NL:RVS:2013:375) heeft de Afdeling namelijk overwogen dat het niet zo is dat indien de aanvrager geen eigenaar is van de grond waarop het bouwplan is voorzien, tussen de aanvrager en de eigenaar van de grond een rechtsverhouding met betrekking tot die grond moet bestaan om te kunnen aannemen dat de aanvrager belang heeft bij de aanvraag. Verder overweegt de Afdeling dat de omstandigheid dat de eigenaar van de grond, de gemeente, thans niet bereid is mee te werken aan de totstandkoming van een dergelijke rechtsverhouding en geen toestemming geeft voor het bouwplan er evenmin toe leidt dat degene die de aanvraag heeft ingediend niet als belanghebbende is aan te merken. Het is vanwege de nog lopende civiele procedure met betrekking tot de voorziene snackbar niet uitgesloten dat alsnog toestemming wordt verkregen, zodat niet op voorhand is uitgesloten dat op enig moment van de omgevingsvergunning gebruik zal kunnen worden gemaakt.

Ook in de uitspraken van 22 juni 2011 (ECLI:NL:RVS:2011:BQ8826), 21 maart 2012, (ECLI:NL:RVS2012:BV9449), 11 april 2012 (ECLI:NL:RVS:2012:BW1563) en 12 juni 2013, (ECLI:NL:RVS:2013:CA2859) leidt de omstandigheid dat degene van wie het verzoek om vergunning afkomstig is, geen eigenaar is van de grond waarop het bouwplan betrekking heeft er niet toe dat geen sprake is van een belanghebbende.

In de literatuur wordt hier nog wel eens de conclusie uit getrokken dat je zonder problemen op de grond van je buurman een bouwvergunning kunt aanvragen. Ongeacht of hij bereidt is om de grond uiteindelijk te verkopen of niet. Zolang het maar aannemelijk is dat er ooit een situatie zou kunnen ontstaan waarbij je de grond toch in eigendom zou kunnen krijgen. Ik denk dat je er als potentiële aanvrager toch verstandig aan doet om er voor te zorgen dat er een civielrechtelijke verhouding met de grondeigenaar bestaat. In het hier genoemde arrest van 17 juli 2013 bestond die verhouding weliswaar niet, maar was er wel sprake van een juridische procedure om de verkoop van de grond af te dwingen. En in de andere arresten was er telkens sprake van één of andere vorm van een civielrechtelijke verhouding met de grondeigenaar.

Het antwoord op bovengenoemde vraag is dus niet een volmondig ja, maar een wat weifelachtig soms wel soms niet. Het is gewoon verstandig om er voor te zorgen dat er een harde civielrechtelijke afspraak met de grondeigenaar ligt, voordat je een vergunningaanvraag indient.